ทำไมคำว่า "ตุลาคม" ภาษาอังกฤษแปลว่า "แปด" ทั้งที่เป็นเดือน 10 เฉลยที่มาของชื่อ

รู้หรือไม่? คำว่าตุลาคมภาษาอังกฤษหรือ “October” แปลว่า "แปด" ทั้งที่ตามปฏิทินเป็นเดือน 10 เฉลยทำไมถึงตั้งชื่อนี้

ชื่อเดือนในภาษาอังกฤษเป็นสิ่งที่เราคุ้นเคยมาตั้งแต่เด็กจากการท่องจำ แต่หลายคนอาจยังไม่รู้ที่มาหรือความหมายที่แท้จริง อย่างเช่นเดือน October (ตุลาคม) คำว่า “Octo” นั้นมีความหมายเป็นตัวเลขแปลว่า “แปด” ทั้งที่เดือนตุลาคมในปฏิทินเป็นเดือนที่ 10 ของปี

แล้วที่มาของการตั้งชื่อเดือนเหล่านี้มาจากอะไร? 

October มาจากคำว่า Octo ที่แปลว่า “แปด”

คำว่า October มาจากภาษาละตินคำว่า octo ซึ่งหมายถึง “แปด” เช่นเดียวกับคำว่า octopus ที่หมายถึงสัตว์แปดขา หรือคำว่า octave ที่เกี่ยวข้องกับจำนวน 8

เหตุผลที่เดือนตุลาคมมีชื่อว่า “เดือนแปด” เพราะในปฏิทินโรมันยุคแรก เดือนหนึ่งปีไม่ได้เริ่มต้นในเดือนมกราคมเหมือนปัจจุบัน แต่เริ่มต้นในเดือนมีนาคม

ปฏิทินโรมันยุคแรก มีเพียง 10 เดือน

ย้อนกลับไปในสมัยโรมันโบราณ ชาวโรมันใช้ปฏิทินที่มีเพียง 10 เดือน โดยเริ่มต้นปีใหม่ในเดือนมีนาคม (March) ซึ่งเป็นช่วงเริ่มต้นฤดูใบไม้ผลิและเป็นช่วงที่เหมาะกับการเริ่มต้นกิจกรรมทางการเกษตรและการทำสงคราม

ลำดับเดือนในปฏิทินโรมันยุคแรกจึงเป็นดังนี้

• Martius (March) เดือนที่ 1
• Aprilis (April) เดือนที่ 2
• Maius (May) เดือนที่ 3
• Junius (June) เดือนที่ 4
• Quintilis เดือนที่ 5
• Sextilis เดือนที่ 6
• September เดือนที่ 7
• October เดือนที่ 8
• November เดือนที่ 9
• December เดือนที่ 10

ดังนั้นในช่วงเวลานั้น October จึงเป็น “เดือนที่แปด” จริง ๆ ไม่ใช่เดือนที่สิบเหมือนทุกวันนี้

ต่อมาชาวโรมันได้เพิ่มเดือน January (Januarius) และ February (Februarius) เข้าไปในปฏิทินเป็น 2 เดือนแรก ทำให้เดือนที่เคยอยู่ลำดับเดิมถูกเลื่อนออกไป 2 ตำแหน่ง

ลำดับเลื่อนแต่ชื่อไม่เปลี่ยน

• September (กันยายน) มาจากภาษาละตินคำว่า septem ซึ่งแปลว่า “เจ็ด” 
• October (ตุลาคม) มาจากคำว่า octo ในภาษาละติน หมายถึง “แปด”
• November (พฤศจิกายน) มีรากศัพท์ในภาษาละตินจากคำว่า novem ซึ่งแปลว่า “เก้า”
• December (ธันวาคม) มาจากคำว่า decem ในภาษาละติน หมายถึง “สิบ”

จากการเพิ่มเดือนเข้ามาทำให้คำว่า September, October, November และ December กลายเป็นว่าความหมายไม่ตรงกับตำแหน่งเดือนจริง

Quintilis และ Sextilis เปลี่ยนชื่อเดือนตามบุคคลสำคัญ

นอกจากนี้ ในปฏิทินโรมันยุคแรกมีเดือนที่ใช้ตัวเลขเป็นชื่อ ได้แก่ Quintilis (เดือนที่ 5) และ Sextilis (เดือนที่ 6) แต่ภายหลังชื่อของทั้งสองเดือนถูกเปลี่ยนเพื่อเป็นเกียรติแก่บุคคลสำคัญในประวัติศาสตร์โรมัน

• Quintilis ถูกเปลี่ยนเป็น July เพื่อถวายเกียรติแก่ Julius Caesar จูเลียส ซีซาร์
• Sextilis ถูกเปลี่ยนเป็น August เพื่อถวายเกียรติแก่จักรพรรดิ Augustus ออกุสตุส