ผักราคาบ้านๆ แต่คัมภีร์โบราณยกเป็น "ยอดสมุนไพร" ช่วยล้างพิษตับ-ลดน้ำตาลในเลือด

เปิดสรรพคุณ "คื่นฉ่ายน้ำ" ผักริมทางสรรพคุณระดับหรู วิจัยพบช่วยต้านตับอักเสบ-คุมเบาหวาน

รู้หรือไม่ว่า ผักพื้นบ้านหารายได้ง่ายในราคาเป็นมิตรที่คนไทยคุ้นเคยกันดีอย่าง "ผักคื่นฉ่ายน้ำ" (หรือ ผักชีล้อม / ผักคื่นฉ่ายไทย) นั้น ยอดตำรับแพทย์แผนจีนโบราณเมื่อหลายร้อยปีก่อน ได้จัดให้ผักชนิดนี้อยู่ในกลุ่ม "สุดยอดสมุนไพรชั้นสูง" (Thượng Phẩm) ที่เต็มไปด้วยสรรพคุณบำรุงร่างกายและเยียวยาโรคอย่างน่าทึ่ง

คัมภีร์แพทย์โบราณระบุ: รสหวาน ฤทธิ์เย็น ช่วยดับร้อนล้างพิษ

ตามบันทึกในตำราแพทย์แผนโบราณจีนระดับคลาสสิกอย่าง "เปิ่นเฉาเกิ่งมู่" (Compendium of Materia Medica) ได้ระบุไว้ว่า ผักคื่นฉ่ายน้ำมีรสหวาน ฤทธิ์เป็นกลาง (หรือฤทธิ์เย็น) ไม่มีพิษ มีสรรพคุณหลักในการช่วยดับร้อน ถอนพิษ ขับปัสสาวะ ปรับสมดุลการทำงานของตับ และผ่อนคลายความเครียด

ในตำราแพทย์แผนโบราณยังนิยมใช้ผักคื่นฉ่ายน้ำในการบรรเทาอาการร้อนใน ขับถ่ายปัสสาวะลำบาก รวมถึงช่วยลดอาการตัวเหลืองตาเหลือง ซึ่งเป็นสัญญาณของความผิดปกติในระบบตับและถุงน้ำดี

นายแพทย์แพทย์แผนไทย บุย ดั๊ก ซาง (Bui Dac Sang) จากสถาบันวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติเวียดนาม และสมาคมแพทย์แผนโบราณฮานอย เปิดเผยว่า ผักคื่นฉ่ายน้ำถึอกับเป็นสมุนไพรล้ำค่า โดยช่วยส่งเสริมการทำงานของม้าม กระเพาะอาหาร ลำไส้ใหญ่ และลำไส้เล็ก ช่วยบำรุงกำลัง เจริญอาหาร บำรุงหลอดเลือด หยุดเลือด และแก้กระหาย นอกจากนี้ยังช่วยบรรเทาอาการท้องเสีย ปัสสาวะแสบขัด หรือปัสสาวะมีเลือดปนได้อีกด้วย

ในด้านคุณค่าทางโภชนาการ ผักชนิดนี้อุดมไปด้วยโปรตีน คาร์โบไฮเดรต และเกลือแร่สำคัญอย่าง **โพแทสเซียม แคลเซียม โซเดียม และแมกนีเซียม** ที่ช่วยเสริมสร้างความแข็งแรงให้ร่างกาย

วิทยาศาสตร์สมัยใหม่ยืนยัน: ช่วยปกป้องตับ-ลดน้ำตาลในเลือด

ไม่เพียงแต่สรรพคุณทางยาโบราณเท่านั้น การวิจัยทางวิทยาศาสตร์ในปัจจุบันยังพบว่า ผักคื่นฉ่ายน้ำมีสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพที่ทรงคุณค่ามากมาย เช่น สารต้านอนุมูลอิสระกลุ่มฟลาโวนอยด์ (Isorhamnetin, Quercitrin, Hyperin) กรดคลอโรเจนิค (Chlorogenic Acid) และวิตามินอี (α-tocopherol)

จากการศึกษาวิจัยพบประโยชน์ทางการแพทย์ที่น่าสนใจ ดังนี้:

• ช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด: สารสำคัญในผักคื่นฉ่ายน้ำสามารถกระตุ้นการหลั่งฮอร์โมนอินซูลินจากเซลล์เบต้าของตับอ่อน ช่วยให้ร่างกายจัดการกับน้ำตาลในเลือดได้ดีขึ้น
• ลดการอักเสบ: สาร Isorhamnetin มีฤทธิ์ยับยั้งการหลั่งสารก่อการอักเสบในร่างกาย
• ยับยั้งไวรัสตับอักเสบ B และปกป้องตับ: สารสกัดกลุ่มฟีนอลช่วยปกป้องเซลล์ตับจากการถูกทำลาย ในผู้ป่วยที่มีภาวะไขมันพอกตับ ภาวะตับแข็ง หรือตับอักเสบฉุกเฉิน
• เสริมสร้างภูมิคุ้มกัน: สารฟลาโวนอยด์ช่วยกระตุ้นการทำงานและการเพิ่มจำนวนของเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิด T-lymphocyte ช่วยให้ระบบภูมิคุ้มกันแข็งแรงขึ้น

ข้อควรระวังในการรับประทาน

นายแพทย์บุย ดั๊ก ซาง ได้ให้ข้อคิดเห็นเตือนใจว่า แม้ผักคื่นฉ่ายน้ำจะมีประโยชน์มหาศาล แต่เนื่องจากมักเจริญเติบโตในพื้นที่ทางน้ำหรือที่ชื้นแฉะ ควรเลือกซื้อจากแหล่งปลูกที่สะอาด ปลอดสารเคมี และต้องล้างทำความสะอาดอย่างละเอียด เพื่อป้องกันพยาธิและสิ่งปนเปื้อน

นอกจากนี้ สำหรับผู้ที่ต้องการใช้ผักคื่นฉ่ายน้ำเพื่อเป็นตำรับยาสมุนไพรในการรักษาโรค ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านแพทย์แผนไทยหรือแพทย์แผนโบราณก่อนเสมอ เนื่องจากประโยชน์ทางเภสัชวิทยาเป็นเพียงตัวช่วยเสริม และไม่สามารถใช้ทดแทนการรักษาหลักทางแพทย์แผนปัจจุบันได้

ข้อสรุปสุขภาพ: ผักคื่นฉ่ายน้ำเป็นผักหาง่าย ราคาประหยัด แต่งดงามด้วยสรรพคุณทางยา ทั้งช่วยล้างพิษตับ ลดน้ำตาล และเสริมภูมิคุ้มกัน แค่นำมาปรุงอาหารอย่างถูกวิธีและล้างให้สะอาด ก็ได้ประโยชน์ดี ๆ ต่อร่างกายอย่างคุ้มค่า