แค่ล้างน้ำยังไม่พอ! กูรูเตือน "ขวดน้ำ-แก้วเก็บอุณหภูมิ" ลื่นๆ คือสัญญาณอันตราย

แค่ล้างน้ำยังไม่พอ! ผู้เชี่ยวชาญเตือน "ขวดน้ำ-แก้วเก็บอุณหภูมิ" ลื่น ๆ คือสัญญาณอันตรายของ "ไบโอฟิล์ม" ยิ่งไม่แปรงยิ่งสะสมเชื้อโรค

หลายคนพกขวดน้ำหรือแก้วเก็บอุณหภูมิติดตัวเป็นประจำ ไม่ว่าจะไปทำงาน เรียน หรือออกกำลังกาย เพราะช่วยให้ดื่มน้ำได้สะดวกและลดการใช้แก้วพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียว แต่หลายคนก็เข้าใจว่า หากใส่เพียงน้ำเปล่า ก็แค่ล้างผ่านน้ำก็เพียงพอแล้ว

อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า แม้จะใส่แค่น้ำดื่ม แต่ภายในขวดก็ยังสามารถสะสมเชื้อจุลินทรีย์ได้ โดยเฉพาะบริเวณฝา ปากขวด และซีลยาง ซึ่งเป็นจุดอับที่มักถูกมองข้าม หากปล่อยไว้ในสภาพชื้นและไม่ทำความสะอาดอย่างถูกวิธี อาจเกิด "ไบโอฟิล์ม" (Biofilm) หรือแผ่นฟิล์มของจุลินทรีย์ที่เกาะแน่นบนพื้นผิว และอาจส่งผลต่อสุขอนามัยในการดื่มน้ำ

ทำไมขวดที่ใส่แต่น้ำเปล่าก็ยังสกปรกได้?

ทุกครั้งที่เราดื่มน้ำ ปากจะสัมผัสกับปากขวดโดยตรง ทำให้แบคทีเรียจากช่องปาก รวมถึงเศษอาหารขนาดเล็ก อาจติดอยู่บริเวณขอบขวดและภายในภาชนะ เมื่ออยู่ในสภาพแวดล้อมที่ชื้นและปิดสนิท เชื้อจุลินทรีย์เหล่านี้สามารถเพิ่มจำนวนและสร้างไบโอฟิล์มขึ้นได้

ผลการสำรวจในต่างประเทศที่ตรวจตัวอย่างจุลินทรีย์จากขวดน้ำแบบใช้ซ้ำ พบว่า หากไม่ล้างติดต่อกันหลายวัน บริเวณปากขวด ฝาปิด และหลอดดูด มักมีการสะสมของแบคทีเรียในระดับสูง และเป็นจุดที่เกิดไบโอฟิล์มได้ง่าย

"ลื่น ๆ" ในขวด ไม่ใช่คราบธรรมดา แต่คือไบโอฟิล์ม

นพ.เฉิน ฉงเสียน แพทย์เวชศาสตร์ครอบครัวของไต้หวัน เคยให้ข้อมูลว่า ไม่ว่าจะเป็นขวดพลาสติกหรือแก้วเก็บอุณหภูมิ หากพื้นผิวด้านในมีความชื้นสะสมเป็นเวลานาน ก็มีโอกาสเกิดไบโอฟิล์มได้ เพราะน้ำดื่มทั่วไปไม่ได้ปลอดเชื้อ 100% และทุกครั้งที่ดื่ม น้ำลายก็อาจนำจุลินทรีย์เข้าไปในขวดได้เช่นกัน

ไบโอฟิล์มเป็นชั้นของจุลินทรีย์หลายชนิดที่เกาะติดกันอย่างแน่นหนา หากมีเชื้อก่อโรคปะปนอยู่ อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการปนเปื้อนในน้ำดื่ม และส่งผลต่อสุขภาพได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ

ผู้เชี่ยวชาญแนะ อย่าแค่ล้างผ่านน้ำ ต้องใช้แปรงขัด

ด้าน ถาน ตุนฉือ ผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยอาหารของไต้หวัน ระบุว่า หากใช้นิ้วสัมผัสด้านในขวดแล้วรู้สึกลื่น แสดงว่าเริ่มมีไบโอฟิล์มเกิดขึ้นแล้ว ซึ่งการใช้น้ำเปล่าล้างเพียงอย่างเดียวมักไม่สามารถกำจัดออกได้ จำเป็นต้องใช้แปรงทำความสะอาดขัดบริเวณด้านในขวด รวมถึงฝาปิดและอุปกรณ์ทุกชิ้น

เธอเน้นเป็นพิเศษว่า ซีลยางหรือแหวนซิลิโคนบริเวณฝาขวดควรถอดออกมาล้างทุกครั้ง เพราะเป็นบริเวณที่น้ำและคราบสกปรกสะสมได้ง่าย อีกทั้งยังเป็นแหล่งสะสมของเชื้อราและแบคทีเรียหากละเลยการทำความสะอาด

iStockphoto

วิธีทำความสะอาดแก้วเก็บอุณหภูมิอย่างถูกต้อง

• แยกตัวขวด ฝาปิด และอุปกรณ์ทุกชิ้นออกจากกันก่อนล้าง
• ใช้แปรงขวดและแปรงขนาดเล็กทำความสะอาดบริเวณซอกต่าง ๆ พร้อมน้ำยาล้างจาน
• ถอดซีลยางหรือแหวนซิลิโคนออกมาล้างทุกครั้ง
• ล้างน้ำสะอาดให้หมดคราบน้ำยา แล้วผึ่งให้แห้งสนิทก่อนประกอบกลับ
• หากเป็นแก้วเคลือบเซรามิกหรือมีสารเคลือบกันติด ควรใช้แปรงขนนุ่มเพื่อป้องกันการทำลายพื้นผิว

หากประกอบซีลยางกลับยาก มีวิธีง่าย ๆ

ผู้เชี่ยวชาญแนะนำว่า หากซีลยางใส่กลับได้ยากหลังล้าง สามารถผึ่งให้แห้งแล้วนำไปแช่ในตู้เย็นสักครู่ ซีลจะมีความแข็งขึ้นเล็กน้อย ทำให้ประกอบกลับเข้าที่ได้ง่ายกว่าเดิม

สรุป

การใช้แก้วหรือขวดน้ำแบบใช้ซ้ำเป็นพฤติกรรมที่ดีต่อสิ่งแวดล้อม แต่การดูแลความสะอาดก็สำคัญไม่แพ้กัน หากพบว่าด้านในขวดเริ่มมีความลื่น ไม่ควรเพียงล้างผ่านน้ำ เพราะอาจเป็นสัญญาณของการเกิดไบโอฟิล์ม ซึ่งต้องใช้แปรงขัดและทำความสะอาดทุกชิ้นส่วนอย่างสม่ำเสมอ เพื่อช่วยลดการสะสมของเชื้อจุลินทรีย์และทำให้การดื่มน้ำสะอาดปลอดภัยมากยิ่งขึ้น

แหล่งอ้างอิง

1. ETtoday