เปิดประตูดาร์กไซด์? "ทารกนาตาชา" ของเล่นน่ารัก ทำไมพ่อแม่หวั่นการเล่น จนถูกแบน

“ทารกนาตาชา” คืออะไร ทำไมถูกแบน? จากตุ๊กตาบีบคลายเครียด สู่ไวรัล เปิดประตูดาร์กไซด์จริงไหม?

ตุ๊กตารูปทารกที่ขายเป็นของเล่นบีบคลายเครียดกลายเป็นประเด็นถกเถียง เมื่อคลิป “ทารกนาตาชา” ถูกแชร์ในโซเชียลมีเดียพร้อมภาพคนทุบ เหยียบ ใช้เข็มแทง หรือตัดตุ๊กตาด้วยของมีคม โรงเรียนบางแห่งในจีนสั่งห้ามนักเรียนนำตุ๊กตาเข้ามาในโรงเรียน ท่ามกลางความกังวลว่าเด็กอาจเลียนแบบสิ่งที่เห็นในคลิป ขณะที่สื่อไทยรายงานว่าพบของเล่นชนิดนี้วางขายในไทยแล้ว

ทำไมตุ๊กตาบีบคลายเครียดถึงกลายเป็นประเด็น?

ทารกนาตาชา หรือ Natasha Baby เป็นตุ๊กตานิ่มรูปทารกที่วางขายเป็นของเล่นสำหรับบีบหรือขยำคลายเครียด เมื่อคลิปเล่นกับตุ๊กตาด้วยวิธีรุนแรงได้รับความสนใจ ก็มีคนทำคลิปตามกัน รวมถึงผู้ใช้งานที่เป็นเด็กและเยาวชน ครูและผู้ปกครองบางส่วนจึงกังวลว่า การเห็นพฤติกรรมแบบเดิมซ้ำ ๆ ในคลิปที่นำเสนอเพื่อความบันเทิง อาจทำให้เด็กเลียนแบบหรือมองว่าการทำร้ายเป็นเรื่องสนุก

รายงานจากจีนระบุว่าโรงเรียนบางแห่งออกข้อห้ามสำหรับนักเรียน ส่วนในไทย มีรายงานว่ามีตุ๊กตาชนิดนี้วางขายแล้ว พร้อมเผยความเห็นของจิตแพทย์กรมสุขภาพจิตที่ขอให้ผู้ปกครองระวังว่าเด็กอาจนำพฤติกรรมที่เห็นในคลิปไปใช้กับคนหรือสัตว์

หมอวินชวนดูว่าเด็กเห็นผู้ใหญ่เล่นอย่างไร

หมอวิน จากเพจ “เลี้ยงลูกตามใจหมอ” มองว่า ควรพิจารณาทั้งความปลอดภัยของตัวตุ๊กตาและพฤติกรรมที่ผู้ใหญ่ทำให้เด็กเห็น เด็กที่เล่นต่อสู้สมมติหรือเอารถของเล่นมาชนกันอาจกำลังสนุกกับเรื่องที่ตัวเองจินตนาการ และการเลือกเล่นแบบนั้นเพียงอย่างเดียวบอกไม่ได้ว่าเด็กมีพฤติกรรมก้าวร้าวในชีวิตจริง สิ่งที่ผู้ปกครองควรสังเกตคือ เด็กปฏิบัติต่อคนอื่นอย่างไร และกำลังเลียนแบบพฤติกรรมอะไรจากคนรอบตัวหรือสื่อที่ดู

การทดลองตุ๊กตาโบโบ้บอกอะไรเกี่ยวกับการเลียนแบบ?

หมอวินยกตัวอย่าง การทดลองตุ๊กตาโบโบ้ (Bobo Doll Experiment) ของอัลเบิร์ต แบนดูราและคณะ ซึ่งตีพิมพ์ในปี 1961 งานวิจัยนี้ศึกษาเด็กก่อนวัยเรียน 72 คน แบ่งเป็นสามกลุ่ม ได้แก่ กลุ่มที่เห็นผู้ใหญ่แสดงพฤติกรรมก้าวร้าวต่อตุ๊กตา กลุ่มที่เห็นผู้ใหญ่เล่นของเล่นอย่างสงบ และกลุ่มที่ไม่ได้เห็นผู้ใหญ่เป็นแบบอย่างก่อนเข้าไปเล่น

เมื่อถึงเวลาเล่น เด็กที่เห็นผู้ใหญ่แสดงพฤติกรรมก้าวร้าวเลียนแบบท่าทางและคำพูดที่เห็นบ่อยกว่าอีกสองกลุ่ม ผลที่วัดได้คือพฤติกรรมระหว่างการทดลอง จึงช่วยอธิบายว่าเด็กเรียนรู้จากสิ่งที่เห็นได้อย่างไร ส่วนผลระยะยาวต่อพฤติกรรมในชีวิตจริงอยู่นอกขอบเขตของการทดลองนี้

ก่อนซื้อให้ลูก ควรดูทั้งมาตรฐานของเล่นและคลิปที่เด็กดู

อีกประเด็นที่หมอวินตั้งคำถามคือคุณภาพของวัสดุและสีที่ใช้ โดยเฉพาะสินค้าที่ไม่ทราบแหล่งผลิตหรือมีข้อมูลมาตรฐานไม่ชัดเจน กลิ่นพลาสติกฉุนหรือราคาถูกเพียงอย่างเดียวบอกไม่ได้ว่าตุ๊กตามีสารอันตรายหรือโลหะหนักปนเปื้อน หากตรวจสอบฉลาก แหล่งผลิต หรือมาตรฐานความปลอดภัยไม่ได้ ควรงดซื้อให้เด็กเล่นไว้ก่อน

หากของเล่นมีมาตรฐานความปลอดภัยและเหมาะกับวัย ก็ควรดูต่อว่าเด็กเข้าถึงคลิปแบบไหนและเล่นอย่างไร เพราะหากเด็กเห็นคลิปเล่นแรง ผู้ใหญ่สามารถชวนคุยได้ว่าอะไรเป็นการเล่นสมมติ และการกระทำแบบไหนอาจทำให้คนหรือสัตว์เจ็บจริง และไม่ควรทำ ดังนั้น ของเล่นไม่ผิด แต่สิ่งที่ทำให้ของเล่นนี้ถูกมองว่าอันตราย จึงอาจเป็นวิธีเล่นของผู้คนในโซเชียล ที่เด็กอาจไปเห็นและเสี่ยงต่อการลอกเลียนแบบ